Янги ижод намуналари
Оммабоп мақолалар
Сўровнома

Esdalik.uz нинг бошқа турдош сайтлардан фарқи нимада?



Барча сўровномаларни кўриш...
Календарь
«    Август 2020    »
ПнВтСрЧтПтСбВс
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31 
Теглар
Ҳамроклик
Ижтимоий тармоқдамиз






Қўнғир сочлар


Биз турадиган қизлар ётоқхонасига йигит зотини яқин йўлатишмайди. Мабодо, бирор қизни чақириш керак бўлса, шу ерда турадиганлардан бирига хона рақами ва чақирилувчининг исми айтилса бас. Юқорига кўтарилган талаба чақирувчининг эшигини қоқиб ўтирмайди, даҳлиздан чақириб қўя қолади.
Ҳар қалай бизнинг ётоқхонада азалдан қоида шу. Фақат баъзи-баъзида бу қоида бузилиб туради. Агар пастдан кимнидир чақириб қолишса, ётоқхонанинг ҳар бешала қаватига бу овоз эшитилиши табиий.
Ётоқхонанинг ҳаёти жуда ғалати эди. Ҳар кечқурун кимнидир, нимагадир пастга чақиришса, ҳаммамизнинг юрагимиз дукиллаб турарди. Пастга чақирилган, ҳовлида бир-бирининг пинжига кириб пичирлашиб турганларга ҳасад билан қарардик. Уларнинг исмларини билмасак-да, юзлари бизга яхши таниш эди. Кимни, қачон, қайси хонадан чақиришларигача билардик. Фалончи қачон қарама ётоқхонанинг тагида куймаланиб юради. Пистончини эса, биров йўқлаб келмайди.

Тўкилган гуллар



Туннинг нариги бошидан келарди. Олдинига оҳиста-оҳиста ҳаракатланиб, кўрсаткич бармоқларини ерга нуқир, аммо кейинроқ булутлар оҳ чекканларидан сўнг қадамларини тезлаштирардилар. Энди тарновнинг ихтиёри ўзида эмасди. Овозини баралла қўйганича вой-войлаб йиғлар, нола қилар, унинг овози икки табақали эшикларнинг тирқишидан ичкарига кириб келарди.
Хона қоронғулик бағрига ғарқ бўлган эди. Фақатгина қора тутун босган йигирма шамли чироқ оғзидек жудаям кичкина бир сариқ нур шифтнинг бир бурчагини ёритиб турарди. Аммо чироқнинг керосини тугаганидан сўнг биргина ёруғлик гули ҳам бир-икки қанот қоқди-ю, тўкилиб тушди.
Энди фақатгина қоронғулик бағрида ёмғирнинг, кекса, ўрта ёш ва ёшгина аёллар ва қизнинг – кампирнинг, Азизахонимнинг ҳамда Маржонанинг пишиллаб нафас олганлари овози чиқарди.

Чақалоқ воқеаси



— Ҳамонки комиссар Бартошек ҳақида гап очилган экан, — деди пан Кратохвил, — унинг бошидан кечган, аммо матбуотда унча ёритилмаган бир воқеа эсимга тушиб кетди; мен чақалоқ воқеасини айтмоқчиман. Хуллас, воқеа бундай бўлган эди. Бир куни полиция маҳкамасига, комиссар Бартошекнинг олдига бир жувон зор қақшаб йиғлаганча кириб келди. Бу аёл давлат амлоклари бошқармасида маслаҳатчи бўлиб ишловчи пан Ланданинг хотини эди. Жувоннинг кўзлари жиққа ёш, энтикиб-энтикиб нафас оларди. Кўп йиғлаганидан қовоқлари шишиб кетган, яноқларида хол-хол доғлар пайдо бўлган эди. Бартошекнинг аёлга раҳми келади ва бу қари бўйдоқ полиция амалдорига хос усулда баҳолиқудрат унга тасалли бера бошлайди:
— Қўйинг, бўлди, нима, эрингиз каллангизни олармиди, азбаройи худо? Ҳали ухлаб турсин, апоқ-чапоқ бўлиб кетасизлар: мабодо яна ғалва кўтарадиган бўлса, ёнингизга пан Гохманни қўшиб юбораман, бир зумда эрингизнинг эсини киритиб қўяди. Энди, ўзингиз ҳам, тасаддуқ, эрингизнинг рашкини келтирадиган иш қилманг-да!

Сталинга мактублар


Қашқадарё тўлиб оқади,
Оққан суви Сталинга ёқади.
“Қизил Ўзбекистон” газетаси (1952)


Сталинга хат ёзгим келаверади. Сабабини билмайман. Балки, қондан ўтган. Кичкина бобом – онамнинг отаси ғирт коммунист бўлган. Бунинг устига ўлгудай зиқна чол эди. Этагига ёпишиб пул тиласак, қўйнидан кир-чир парварда чиқариб бир-бир ялатарди-ю, ўраб-чирмаб яна жойига тиқиб қўярди. Бобом кўса эди. “Сақолингиз қани?” дея масхараласак, тишсиз оғзини катта очиб бизни қўрқитар ё уйдан қувиб соларди. Кўча-кўйда чақирсак, ортга қайрилиб қарамасди ҳам. Қаттиқ-қаттиқ йўталганча пилдираб кетаверарди.

Очилмаган сир


Баҳорнинг ёмғирли кунлари эди. Ўша куни кундузи ҳаво очиқ бўлди. Саидбек ҳар кунгидан вақтлироқ уйғонди. Юз-қўлини ювиб нонушта қилишга ўтирди. Шу пайт кўча эшик очилиб, қўлида иссиқ нон солинган елим ҳалтани кўтарганича Ҳамид ака кириб келди. Саидбек деразадан қараб ҳали тонг ёришмаганини кўрди. У ҳаммадан олдин уйғондим деб ўйлаганди аммо дадасини кўриб фикри ўзгарди. 
Қуш уйқу бўлиб қолган Ҳамид ака барвақт туришга одатланиб қолган. Қишлоқда яшагани учун ёшлигидан эрта туриб мол-ҳолга қараб томорқада ишларди. Шаҳарга кетиб олийгоҳга кирганида ҳам тонг ёришмасидан аввал университетга бориб қоровул билан бирга дарвозани очарди. Ишга кирганида, уйланганидан сўнг ҳам шу одатини қўймади.

Исломжон Қўчқоров


Нелардир ахтариб кетиб бораман,
Олдинда Тошкенту ортда Самарқанд.
Она, мен манзилга етиб бораман,
Ахир ёдимда-ку ўзинг берган панд.

Бекзод Салом



Эҳтимол яшадим мулжалдан нари,
Гуноҳим кўп бўлди умр йўлимда.
Қулоғи динг бўлган оҳу сиргари,
Қурқиб яшадим-ку ўнг-у, сўлимдан.

Фусункорлик сири


Гўзалликка эга ҳар бир борлиқ унинг вужуди имконияти таъсири билан улғаймаган. Балки, бу унга Оллоҳ берган, шу яратиқ тақдири кучи ҳам бўлиши мумкин. Аммо гўзалликка эга борлиқлар азалий анъана билан намоён бўлишга маҳкум. Қай жиҳатдан уларнинг ўзгариб туриши ва атроф ҳусни, унга эътиборда бўлганлар муносабатини бир мартага ва устки тадбирсиз ҳайрон, лол колдириши ёки нафрат пайдо қилиши мумкин. 
Мен тана имконияти, соғлом вужуд қурби ва ташқи тадорик ила латоватга, фусункор оралиқ вақтида бир муддат яшаш илми ҳақида ўйлашга мажбур бўлдим. Демакки, бу менинг қайсидир худди шу латофат, чирой олдида мубҳам қолдим, дегани эмас бу.

Ғалаба яқин эди...


Ҳамшира қизнинг кундалиги

Гиёҳвандларни даволайдиган бир шифохона бор. Шахар ташкарисидаги бир мавзе боғига туташиб кетган. У ерда мен қидириб юрган масалага тааллуқли бир ҳамшира борлигини айтишди. Ҳамшира қиз ҳақида кўп гапиришгани учун уни қидириб топдим. Ғамдан кўп йиғлагани эътиборни дарров тортади ва сиз бу киз билан самимий гапиришга уринасиз. Қорачиқлари дил сувидан тиниқ, қовоқларининг адоғида бир томчи илиқ кўз ёш шабнамдай титраб турарди. Ҳайрон қолганим, бу қиз ҳозир йиғлаб юборади, деган ўйим бўлди. У отасининг сўнгги кунларини доим кўз олдига келтирса керак. Шу ерда менинг максадим аён бўлади. Ха, мен гиёхванд оталар, уларнинг оиласи, фарзандлари такдири хакида билишга интилишимни унга айтдим. У ҳаммаси яхшиликка хизмат қилишини билгач суҳбатлашишга рози бўлди. 

Абдураҳмон Мешаян



ЕТИМ ХАҚҚИН ЕГАНЛАРГА

Мудом бўлсин қўлларинг узун,
Оёқларинг кетмасин тойиб.
Кўзларинг хеч бўлмасин маҳзун,
Кундан-кунга кетавер бойиб.